Het korte antwoord: er zijn twee manieren om vanillesuiker te maken. Voor vandaag schraap je het merg uit 1 vanillestokje in 200 g suiker en wrijf je het er met je vingertoppen doorheen. Voor volgende week steek je een heel, opengesneden stokje in een pot met 500 g suiker, sluit je de pot en wacht je 1 tot 2 weken. Beide blijven maanden goed in een gesloten pot in de kast.
Vanillesuiker is witte suiker die ruikt en smaakt naar echte vanille. Bak ermee, roer het door je koffie of strooi het over warme flensjes. In Duitsland en Oostenrijk zit het in kleine papieren zakjes en gaat het door bijna elke cake. Zelfgemaakte vanillesuiker kost een stokje en vijf minuten werk, en je gebruikt er ook de lege stokjes voor die je anders weggooit.
| In het kort | |
|---|---|
| Tijd | 5 minuten, plus 1 tot 2 weken voor de langzame manier |
| Verhouding | 1 stokje op 200 g (snel) of op 500 g (langzaam) |
| Suiker | Witte kristalsuiker of fijne tafelsuiker |
| Houdbaarheid | Maandenlang, in een afgesloten pot in een droge kast |
Wat je nodig hebt
- 1 vanillestokje, of 2 tot 3 stokjes die je al hebt gebruikt
- 200 g (1 kop) of 500 g (2½ kop) witte suiker
- Een schone, droge glazen pot met goed sluitend deksel
- Een klein scherp mesje
Witte suiker werkt het best. Die heeft bijna geen eigen smaak, zodat de vanille helder naar voren komt. Fijne kristalsuiker geeft het mooiste resultaat voor bakken en bestrooien.
Manier 1: snelle vanillesuiker, direct klaar
- Opensnijden. Leg het stokje plat neer en snijd het met de punt van een mes in de lengte doormidden.
- Schrapen. Strijk met de botte kant van het mes langs beide helften. De zwarte pasta op het lemmet is het vanillemerg.
- Wrijven. Doe het merg bij 200 g suiker in een kom. Wrijf de suiker een minuut lang tussen je vingertoppen tot de zaadjes als zwarte spikkels zijn verdeeld.
- In de pot. Schep de suiker in de pot en steek de lege helften van het stokje erbij. Die blijven geur afgeven aan de suiker.
Manier 2: langzame vanillesuiker, klaar in 1 tot 2 weken
- Opensnijden. Snijd een heel stokje in de lengte open zodat de suiker bij het merg kan. Laat de zaadjes erin zitten.
- Insteken. Vul de pot met 500 g suiker en duw het stokje diep in het midden.
- Sluiten. Draai het deksel stevig vast. Vocht is het enige dat de suiker kan bederven.
- Schudden. Schud de pot om de paar dagen even om. Na 1 week ruikt de suiker naar vanille. Na 2 weken smaakt hij er ook naar.
Snel of langzaam: welke kies je?
| Snel | Langzaam | |
|---|---|---|
| Vanille | Merg van 1 stokje | 1 heel opengesneden stokje |
| Suiker | 200 g | 500 g |
| Klaar | Direct | 1 tot 2 weken |
| Uiterlijk | Gespikkeld | Egaal wit |
| Beste voor | Vla, zandkoekjes, slagroom | Dagelijks bakken en koffie |
Bij de snelle manier zitten de zaadjes door de suiker, en die zwarte spikkels zie je terug in je baksel. De langzame manier houdt de suiker wit en geeft een zachtere, rondere vanillesmaak.
Gebruik je oude vanillestokjes
Een stokje dat je hebt leeggeschraapt voor banketbakkersroom of hebt meegetrokken in een siroop heeft nog volop geur. Gooi het niet weg. Spoel het af als het plakkerig is en laat het 2 tot 3 dagen op een schoteltje drogen, tot het leerachtig en droog aanvoelt. Steek het in je suikerpot. Elk gebruikt stokje vult het aroma weer aan.
Een nat stokje moet je altijd vermijden. Daardoor gaat de suiker eromheen in harde brokken klonteren. Gebeurt dat toch, haal het stokje er dan uit, maak de klontjes los en laat de pot een uurtje open staan.
Heb je onze vanillesiroop of vanille-extract gemaakt, dan kunnen de gebruikte stokjes zodra ze droog zijn zo in deze pot.
Vanillesuiker en vanillinesuiker zijn niet hetzelfde
In de supermarkt zie je vaak twee soorten zakjes naast elkaar. Vanillesuiker (Vanillezucker) is suiker gemengd met echte vanille. Vanillinesuiker (Vanillinzucker) is suiker met vanilline, het belangrijkste geurbestanddeel van vanille, maar dan gemaakt in een fabriek. Het is goedkoper en smaakt vlakker en zoeter. Kijk dus even op het etiket. Zelfgemaakte vanillesuiker is altijd het echte werk.
8 manieren om vanillesuiker te gebruiken
- Slagroom: klop 1 eetlepel per 200 ml room mee in plaats van gewone suiker.
- Koffie en warme chocolademelk: roer er een lepeltje door.
- Zandkoekjes en boterkoekjes: vervang alle suiker in het deeg door vanillesuiker.
- Flensjes en pannenkoeken: strooi eroverheen met een kneepje citroensap.
- Bovenkant van muffins: strooi er voor het bakken wat over voor een krokant, zoet korstje.
- Fruit: schep aardbeien of partjes perzik ermee om en laat 15 minuten intrekken.
- Vla en rijstepap: gebruik het in plaats van gewone suiker.
- Cadeautje: vul kleine potjes, steek in elk potje een stokje en schrijf de datum op het etiket.
Wil je een nog diepere vanillesmaak in je gebak, gebruik dan vanillepasta in het beslag en vanillesuiker bovenop.
Veelgemaakte fouten
- Een heel stokje niet opensnijden: het aroma blijft dan binnenin opgesloten. Snijd het altijd in de lengte open.
- Te veel suiker op een stokje: een enkel stokje in een voorraadbus van 2 kg proef je bijna niet. Houd ongeveer 500 g per stokje aan.
- Een vochtige pot: een druppel water zorgt al voor klontjes. Droog de pot volledig voor je hem vult.
- Bruine suiker: de melassesmaak overstemt de vanille, en doordat bruine suiker vochtig is, klontert die vast rond het stokje.
Hoe lang vanillesuiker goed blijft
Suiker is droog, dus vanillesuiker bederft niet. Bewaar hem in een goed gesloten pot in een koele, droge kast, uit de buurt van het fornuis. De geur neemt na een paar maanden langzaam af. Stop er dan een vers of gedroogd gebruikt stokje bij en schud even. Vul de pot gewoon telkens bij met nieuwe suiker terwijl je ervan gebruikt.
Veelgestelde vragen
Hoe maak je zelf vanillesuiker?
Schraap voor een snelle versie het merg van 1 vanillestokje in 200 g suiker en wrijf het erdoor. Voor een langzame versie stop je een heel, opengesneden stokje 1 tot 2 weken in een afgesloten pot met 500 g suiker.
Hoe lang duurt het om vanillesuiker te maken?
De snelle manier met uitgeschraapt merg is in 5 minuten klaar. De langzame manier met een ingestoken stokje heeft 1 tot 2 weken nodig in een gesloten pot.
Kan ik vanille-extract gebruiken om vanillesuiker te maken?
Ja, maar dat werkt net anders. Roer een klein beetje extract door de suiker, spreid het uit op een plaat en laat het een dag helemaal drogen voordat je het in een pot doet. Anders gaat het klonteren.
Wat is het verschil tussen vanillesuiker en vanillinesuiker?
Vanillesuiker wordt gemaakt met echte vanille. Vanillinesuiker wordt gemaakt met vanilline, een enkele aromastof uit de fabriek. Dat is goedkoper en smaakt vlakker.
Kan vanillesuiker bederven?
Nee. Zolang je het droog in een gesloten pot bewaart, bederft het niet. Wel neemt de vanillegeur na een aantal maanden af; steek er dan een nieuw stokje bij.
